БРЭСЦКАЯ МЕТЭАРАЛАГІЧНАЯ СТАНЦЫЯ (1834)

На тэрыторыі Брэсцкай вобласці гідраметэаралагічную дзейнасць ажыццяўляе Дзяржаўная ўстанова "Брэсцкі абласны цэнтр па гідраметэаралогіі і маніторынгу навакольнага асяроддзя" («Брэстаблгідрамет»), якая ўключае ў свой ​​склад акрамя Брэсцкага цэнтра, Пінскі міжраённы цэнтр па гідраметэаралогіі і маніторынгу навакольнага асяроддзя, 6 метэастанцый, 1 балотную станцыю, 24 гідралагічных паста, 3 аграметпаста.

Першыя метэаралагічныя назіранні ў Брэсце пачаліся ў 1834 г. у крэпасці Брэст-Літоўск. За ўвесь перыяд назіранняў метэастанцыя неаднаразова мяняла сваё месцазнаходжанне: у пяцідзесятых гадах 19 ст. назірання праводзіліся пры павятовым вучылішчы, у раёне размяшчэння крэпасці Брэст-Літоўск. У канцы 19 ст. станцыя змяшчалася пры ваенным шпіталі, на тэрыторыі крэпасці.

 Да першай сусветнай вайны (з красавіка 1903 г. па верасень 1914 г.) станцыя знаходзілася пры прыгонным паветраплавальным аддзяленні. Разам з ім яна некалькі разоў пераносілася: і ў раён Цярэспальскага ўмацавання і на ўсход ад ракі Буг.

Пасля вайны 1914 г. станцыя была арганізавана ў горадзе Брэсце пры Бюро меліярацыі Палесся. Матэрыялы назіранняў былі апублікаваны ў польскіх штогодніках Дзяржаўнага метэаралагічнага інстытута ў Варшаве за 1925-1933 гг. У гэты перыяд станцыя знаходзілася ў цэнтры горада на краі невялікага саду, які выходзіць на цяперашнія вуліцы Леніна і Леванеўскага.

Пасля ўз'яднання Заходняй Беларусі з БССР (1939 г.) праца станцыі была адноўлена на ранейшым месцы.

З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны назірання былі спынены. Пасля вызвалення Беларусі ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў назірання зноў аднавіліся ў кастрычніку 1944 года на паўночнай ускраіне г. Брэста, у прадмесці Граеўскім, на адкрытым месцы.

У кастрычніку 1945 г. станцыя была перанесена на тэрыторыю аэрапорта на паўночна-заходнюю ўскраіну горада і названа Брэст АМСГ.

Праз 2 гады (1947) станцыя аднавіла працу ў Граеўскім прадмесці. З гэтага часу паралельна працуюць дзве станцыі: непасрэдна гідраметэаралагічная станцыя і Брэст АМСГ, размешчаная на тэрыторыі аэрапорта.

У кастрычніку 1960 г. станцыя была перанесена ў апошні раз на адлегласць 1 км ад ранейшага месца на тэрыторыю аэралагічнай станцыі, якая была ўтворана ў лістападзе 1950 г.  і знаходзілася таксама на паўночнай ўскраіне горада. Новая станцыя атрымала назву аэрагідраметэаралагічная станцыя Брэст.

З 1970 г. станцыя ўвайшла ў склад занальнай гідраметэаралагічнай абсерваторыі Брэст (ЗГМО Брэст), якая ў далейшым была перайменавана ў Брэсцкі абласны цэнтр па гідраметэаралогіі і маніторынгу навакольнага асяроддзя.

1 кастрычніка 1999 г.  была арганізавана Дзяржаўная ўстанова «Брэстаблгідрамет» і усталёўваецца статус самастойнай арганізацыі з правам юрыдычнай асобы.

У розны час гідраметслужбы Брэсцкай вобласці ўзначальвалі: Кабот Фёдар Фёдаравіч 1950 - 1978 гг., Катляроў Андрэй Андрэевіч 1979 - 1980 гг., Дубовік Сцяпан Сцяпанавіч 1981-1997 гг., Дубовік Настасся Іванаўна 1997 - 2010 гг., Дашкевіч Ігар Васільевіч 2010 - 2011 гг., Абрамчук Валянцін Уладзіміравіч 2011, Ваўрынюк Сяргей Іванавіч з лістапада 2011 г.

На месцах праводзяцца метэаралагічныя, гідралагічныя, аэралагічныя, аграметэаралагічныя, радыяцыйныя назіранні, хімічныя даследаванні забруджвання атмасфернага паветра, глебы і вады. Прагнозы надвор'я рознай своечасовасці, штармавыя папярэджанні аб чаканых небяспечных і неспрыяльных умовах надвор'я, агра-і гідралагічная інфармацыя даводзяцца па розных каналах сувязі мясцовым выканаўчым органам, сельскай гаспадарцы, арганізацыям розных галін эканомікі, а таксама насельніцтву праз СМІ. Даюцца кансультацыі аб існуючых і чаканых гідраметэаумовах, складаюцца бюлетэні, даклады, даведкі, распрацоўваюцца спецыялізаваныя аграметпрагнозы .

На аснове аналізу апрацаваных дадзеных па ўсіх відах інфармацыі складаюцца штогоднікі, даведнікі, абагульненні. Сабраныя дадзеныя актыўна выкарыстоўваюць спецыялісты ўсіх галін эканомікі, студэнты, аспіранты нашых навучальных устаноў, у тым ліку і для вывучэння кліматычных характарыстык.

Аэралагічная станцыя Брэст была арганізавана 15 лістапада           1950 г. Першым начальнікам аэралагічнай станцыі быў Кабот Фёдар Фёдаравіч.

У цяперашні час на метэастанцыі робяць метэаралагічныя назіранні, якія ўключаюць у сябе назіранні за: атмасферным ціскам; хуткасцю і кірункам ветру; тэмпературай паветра; вільготнасцю паветра; працягласцю сонечнага ззяння; станам падсцілаючай паверхні (глебы, снегу); тэмпературай падсцілаючай паверхні (глебы, снежнага покрыва); тэмпературай глебы на розных глыбінях (20, 40, 80, 120, 280, 320см); атмасфернымі ападкамі; снежным покрывам; атмасфернымі з'явамі; галалёдна - шэраневымі адкладамі; аблокамі; далёкасцю бачнасці; небяспечнымі метэаралагічнымі з'явамі. Праводзіць кругласутачныя назіранні за станам навакольнага прыроднага асяроддзя (метэаралагічныя і аэралагічныя назіранні),  назіранні за выпарэннем з воднай паверхні, ажыццяўляе маніторынг асобных элементаў забруджвання навакольнага прыроднага асяроддзя і гідраметэаралагічнае забеспячэнне. Усю атрыманую інфармацыю спецыялісты Брэстаблгідрамета кадзіруюць у лічбах міжнароднага кода і перадаюць тэлеграмай у Рэспубліканскі гідраметэацэнтр.

Літаратура:

1.Жогальская, С. Востребована при любой погоде : [о гидрометеорологической деятельности в Брестской области] / Светлана Жогальская // Заря. 2013. 23 марта. С. 9.

2.Богданова, К. Весна вне расписания : [об изменении климата в Брестской области в последние годы] / Катерина Богданова // Вечерний Брест. 2013. 3 апреля. С. 2.

3.Артёмов, А. Радист оперировал хирурга : [о полярнике-радисте Фёдоре Фёдоровиче Каботе, уроженце Климовичского р-на, который прооперировал аппендицит] / Анатолий Артёмов // Родная нiва (Клiмавiчы). 2011. 13 лiпеня.

4.Васильева, Е. Включите солнце! : [о работе Брестского метеоцентра] / Е. Васильева // Вечерний Брест. 2009. 16 сентября. С. 7.

5.Данилова, Е. Кто и как делает погоду? : Накануне Всемирного метеорологического дня журналисты «Зари» побывали в Брестоблгидромет / Елена Данилова // Заря. 2009. 21 марта.

6.Муха, Ф. “Откуда, морячок?” – “Из Бреста, вестимо” : [о моряках Брестчины, в т.ч. о подводнике Ф. Ф. Каботе] / Фёдор Муха // Рэспублiка. 2006. 13 мая.

7.Ковалёва, А. Глоток чистого воздуха : [о контроле за загрязнением воздуха в Бресте] / А. Ковалёва // Заря. 2006. 20 апреля. С. 8, 17.

8.Лосич, П. Они «делают» погоду… : [о работе Брестского гидрометеорологического центра] / Павел Лосич // Заря. 2006. 23 марта. С. 5.

9.Сванссен, О. У природы нет плохой погоды: 23 марта отмечается как Всемирный день метеорологии. А знаете ли вы, сколько лет Брестской метеорологической службе? / Ольга Сванссен // Брестский курьер. 2004. 25 марта (№ 13). С. 2.

10.Брестский областной центр по гидрометеорологии и мониторингу окружающей среды: http://www.pogoda.brest.by/history.php

11.История метеонаблюдений в Бресте - geoversum.by: http://www.geoversum.by/blogs/tapan-m-ka/istorija-meteonablyuden